'De aanslag' door Harry Mulisch

Het boek “De Aanslag” gaat over Anton, een jongen die zijn gezin in de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers verloren heeft. Anton zijn gezin is vermoord omdat een NSB’er doodgeschoten was voor het huis van de buren. Antons buren hebben toen het lichaam voor het huis van Anton en zijn gezin gelegd, zodat de NSB’ers de buren zouden verdenken i.p.v. hunzelf.  Tijdens het boek komt hij in alle stadia van zijn leven iedereen die iets te maken had met de moord op zijn ouders tegen.

Harry Mulisch heeft een boek geschreven met een erg intrigerende verhaallijn.

Het verhaal begint gelijk met de complexe moord op Antons ouders, erg zwaar aan het begin van een boek. Ook heeft Anton hierdoor grote innerlijke conflicten. Wie had de moord kunnen voorkomen en wie niet? Wie moet hij vergeven en waarom de een wel en de ander niet?

Je kan zien dat Harry Mulisch veel gebruik v]maakt van detail. Zo valt een Duitser over een fiets als hij achteruitloopt. Dit maakt het lezen extra leuk. Hij besteedt alleen niet hele pagina’s aan het beschrijven van een locatie. De setting kan daarom overal plaatsvinden. Wel beschrijft Mulisch de sfeer heel goed. Je weet wat Anton moet voelen op dat moment. Zelf vind ik het prettig als ik zelf ik kan beelden hoe de ruimte eruit ziet, om mijn fantasie een beetje op te wekken. Ik vind deze schijfwijze dus prettig, maar ik kan begrijpen dat mensen met iets minder fantasie liever hebben dat alles duidelijk uitgelegd wordt.

Anton twijfelt ook veel over van alles, wie en wat is goed en slecht.

Het lot speelt in “De Aanslag” een enorme rol. Anton komt iedereen die met de moord op zijn familie te maken heeft tegen op de meest rare locaties, zoals een begrafenis en het grootste protest van Europa. Hierdoor verrast het boek je steeds, maar wordt het steeds onrealistischer.

Het verhaal heeft ook zeer verrassende karakters. Zo is er onder andere een alcoholistische verzetsman die wilde dat het oorlog was. Door deze karakters wordt het boek interessant. Maar vooral ook leuk om te lezen.

In het boek komen ook steeds weer conflicten voor. Iedere keer als Anton iemand tegen komt, had die de dood op zijn ouders kunnen voorkomen en dan hebben ze een woordenwisseling waarom het zo (niet) had moeten zijn. Deze discussies zijn zeer interessant omdat je dan ziet dat niemand echt een keuze had. Door deze discussies gaat ook Anton anders denken over de avond dat zijn ouders en broer doodgeschoten werden.

Het boek is niet heel erg spannend, er gebeurt niet heel erg veel en je krijgt vooral de standpunten van de karakters te zien.

De titel is zeer goed. Hij is kort en krachtig en het hele boek draait om dat moment.

Mulisch laat soms een situatie zien door de ogen van een ander. Dit doet hij alleen niet vaak waardoor je niet goed weet hoe iets precies gebeurt.

Dit boek heeft een heel eigen plot, maar de ontwikkelingen in dit boek zijn te verwachten. Je weet wie er later een grote rol gaan spelen en je weet dat Anton iemand gaat ontmoeten. In het hele boek wordt helemaal geen afloop gesuggereerd, het slechte is al gebeurd en Anton probeert een gewoon leven te leiden. Dat er geen slechte afloop gesuggereerd wordt in combinatie met dat niemand op de proef gesteld wordt zorgt ervoor dat je niet heel erg snel neigt om de hele nacht het boek uit te lezen.

“De Aanslag” zou dus een redelijke bestseller moeten worden, terwijl ik nog niet eens naar de algemene interesse van de tweede wereldoorlog heb gekeken.